دانش سرمایه‌گذاری

دانش سرمایه‌گذاری

بررسی پتانسیل توسعه بازار سهام سبز در بازار سرمایه ایران (در راستای تحقق برنامه هفتم توسعه)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
ابراهیم باقی 1
زهره حاجیها 2
رضا تهرانی 3
1 گروه مهندسی مالی، واحد بی ن المللی کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، جزیره کیش، ایران
2 استاد گروه حسابداری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 استاد، گروه مدیریت و بیمه، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران
10.30495/jik.2024.77694.4550
چکیده
با توجه به موهبت قابل توجه ایران از منابع انرژی تجدیدپذیر و نیاز گسترده به سرمایه‌گذاری زیرساختی، یک بازار سهام سبز فعال و توسعه‌یافته نقش مهمی در حمایت از توسعه پایدار که از اهداف برنامه هفتم توسعه پیشرفت است، می‌تواند زمینه‌ساز تحقق آن گردد. هدف از این پژوهش انجام یک مطالعه جامع در مورد پتانسیل توسعه بازار سهام سبز در ایران و در نتیجه درک موانعی است که از ورود ناشران و سرمایه‌گذاران این حوزه به بازار جلوگیری کرده‌است. در بخش اول پژوهش جهت بررسی دیدگاه کلی در خصوص سهام سبز و چالش‌های این ابزار نوین با ذینفعان موسسات مالی، نهادهای دولتی، شرکت‌های تامین سرمایه، سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی، ناشران بالقوه و نهادهای واسطه (جمعا 24 نفر) مصاحبه نیمه ساختاریافته به عمل آمد. در بخش دوم برای بررسی دیدگاه خبرگان حوزه پایداری نسبت به مولفه‌های توسعه سهام سبز در ایران با حسابرسان و کارشناسان نهاد نظارتی سازمان بورس و اوراق بهادار و محققان حوزه پایداری مصاحبه شد (جمعا 35 نفر). در ابتدا تعدادی از مصاحبه شوندگان با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و سپس با استفاده از نمونه‌گیری گلوله برفی با سایر افراد مصاحبه انجام پذیرفت. یافته‌ها نشان داد که مصاحبه‌شوندگان بر اهمیت و ضرورت و پتانسیل بازار سهام سبز تاکید داشتند و تامین مالی سبز و سهام سبز عمدتاً به دلیل محدودیت‌های بودجه بلندمدت ناکافی و عدم وجود مشوق‌های اختصاصی برای توسعه‌دهندگان با چالش‌هایی همراه است. یافته‌های این مطالعه می‌تواند در شناسایی ابتکارات مناسب و عملی برای توسعه و تعمیق بازار سهام سبز استفاده شود.

عنوان مقاله English

Investigating the development potential of the green stock market in Iran's stock market (in line with the realization of the seventh development plan)

نویسندگان English

Ebrahim Baghi 1
Zohreh Hajiha 2
Reza Tehrani 3
1 Department of Financial Engineering, Kish International Branch, Islamic Azad University, Kish Island, Iran
2 Professor, Department of Accounting, South Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
3 Professor, Management and Insurance Group, Faculty of Management, Tehran University, Tehran, Iran
چکیده English

Considering Iran's remarkable gift of renewable energy resources and the extensive need for infrastructure investment, an active and developed green stock market plays an important role in supporting sustainable development, which is one of the goals of the Seventh Development Plan. The purpose of this research is to conduct a comprehensive study on the development potential of the green stock market in Iran and, as a result, to understand the obstacles that have prevented publishers and investors from entering the market. at the first, a semi-structured interview was conducted (total of 24 people) in order to examine the general view of green stocks and the challenges of this new tool. In the second part, the auditors and experts of the regulatory body of the Securities and Exchange Organization of Iran (SEO) and the researchers of the sustainability field were interviewed (totally 35 people) to examine the viewpoint of sustainability experts regarding the components of green stock development in Iran. At first, a number of interviewees were selected by purposive sampling, and then interviews were conducted with other people using snowball sampling. The findings showed that the interviewees emphasized the importance and necessity and potential of the green equity market, and green financing and green equity are associated with challenges mainly due to insufficient long-term budget constraints and the lack of specific incentives for developers. The findings of this study can be used in identifying appropriate and practical initiatives for the development and deepening of the green stock market.

  1. مزرعه فراهانی, رضا, اوشک سرایی, مریم, محفوظی, غلامرضا, & طالقانی, محمد. (1402). شیوه‌های بانکداری پایدار برای بهبود عملکرد صنعت بانکداری- بررسی ادبیات تا چارچوب مفهومی. مطالعات حسابداری و حسابرسی, 12(47), 71-90.
  2. جعفری گرجی، محمد علی، نجف بیگی، رضا، فقیهی، ابوالحسن، کاملی، محمدجواد (1402)، ارائه الگوی توسعه پایدار بانکی در بانک های دولتی ایران با تاکید بر بانکداری سبز، مجله مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 15 (2)
  3. حجاران، فاطمه، رادفر، رضا، دیواندری، علی، فدایی، داوود (1401)، ارائه مدل بانکداری سبز مبتنی بر مؤلفه‌های مدیریت نوآوری برای کسب مزیت رقابتی پایدار، 58 (16)
  4. جعفری قدوسی، آمنه، کاظمی، سیده سمیه (1396)، بانکداری سبز در بستر اقتصاد سبز، فصلنامه روند، 24 (78)، 109-144.
  5. شیخ، عباسعلی، سعیدی، پرویز، عباسی، ابراهیم، نادریان، آرش (1401)، ارائه و تحلیل مدل تامین مالی سبز شرکت ها از طریق صنعت بانکداری در راستای استقرار محیط زیست پایدار، 58 (16).
  6. داودی، سید محمد رضا، عابدیان، منصور و کاظمی، ندا (1403). ارتباط تامین مالی سبز و نوآوری سبز در ریسک پذیری شرکت ها با رویکرد نظریه بازیها، مطالعات مدیریت توسعه سبز، انتشار آنلاین، 10.22077/2024.7312.1085

 

  1. Chakrabarti, G., & Sen, C. (2021). Dynamic market risk of green stocks across regions: Where does the devil lie? In Journal of Cleaner Production (Vol. 303, p. 127028). Elsevier BV. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.127028
  2. Hosseini, S. E. (2020). An outlook on the global development of renewable and sustainable energy at the time of COVID-19. In Energy Research & Social Science (Vol. 68, p. 101633). Elsevier BV. https://doi.org/10.1016/j.erss.2020.101633
  3. Jiang, W., Jacobson, M. G., & Langholtz, M. H. (2019). A sustainability framework for assessing studies about marginal lands for planting perennial energy crops. Biofuels, Bioproducts and Biorefining, 13(1), 228-240. https://doi.org/10.1002/bbb.1948
  4. Lamba, A. and Aggarwal, A. (2024), "The Impact of Carbon Neutrality Pledges on Indian Companies’ Stock Performance", Sharma, R., Bhardwaj, I., Grima, S., Sachdeva, T., Sood, K. and Özen, E. (Ed.) Sustainable Development Goals: The Impact of Sustainability Measures on Wellbeing (Contemporary Studies in Economic and Financial Analysis, Vol. 113A), Emerald Publishing Limited, Leeds, pp. 195-207.
  5. Nguyen, T. T. H., Naeem, M. A., Balli, F., Balli, H. O., & Vo, X. V. (2021). Time-frequency comovement among green bonds, stocks, commodities, clean energy, and conventional bonds. In Finance Research Letters (Vol. 40, p. 101739). Elsevier BV. https://doi.org/10.1016/j.frl.2020.101739
  6. Reboredo, J. C., Ugolini, A., & Ojea-Ferreiro, J. (2022). Do green bonds de-risk investment in low-carbon stocks? In Economic Modelling (Vol. 108, p. 105765). Elsevier BV. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2022.105765
  7. Tiwari, A. K., Aikins Abakah, E. J., Gabauer, D., & Dwumfour, R. A. (2022). Dynamic spillover effects among green bond, renewable energy stocks and carbon markets during COVID-19 pandemic: Implications for hedging and investments strategies. In Global Finance Journal (Vol. 51, p. 100692). Elsevier BV. https://doi.org/10.1016/j.gfj.2021.100692
  8. Xu, Y., & Li, X. (2023). Green or grey stocks? Dynamic effects of carbon markets based on Chinese practices. In Empirical Economics (Vol. 65, Issue 6, pp. 2521–2547). Springer Science and Business Media LLC.
  9. Zhu, L., Luo, J., Dong, Q., Zhao, Y., Wang, Y., & Wang, Y. (2021). Green technology innovation efficiency of energy-intensive industries in China from the perspective of shared resources: Dynamic change and improvement path. In Technological Forecasting and Social Change (Vol. 170, p. 120890). Elsevier BV. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2021.120890