دانش سرمایه‌گذاری

دانش سرمایه‌گذاری

الگوی مفهومی پیشگیری از فرار مالیاتی با تاکید بر قابلیت های فناورانه در سازمان امور مالیاتی کشور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
سحر حاجی علیزاده 1
مهدی دسینه 2
حجت الله سالاری 3
حمید رستمی جاز 4
1 دانشجوی دکتری ،گروه حسابداری، واحد بندرعباس ،دانشگاه آزاد اسلامی ،بندرعباس ،ایران
2 استادیار گروه حسابداری، واحد بندرعباس ،دانشگاه آزاد اسلامی ، بندرعباس ،ایران
3 استادیار گروه حسابداری ، واحد بندرعباس ،دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس ،ایران
4 استادیار گروه حسابداری ، واحد بندرعباس ،دانشگاه آزاد اسلامی ، بندرعباس ، ایران
10.22034/jik.2025.78131.4644
چکیده
یکی از مسائل مهم مقامات مالیاتی در سال‌های اخیر استفاده از مکانیسم‌های بازدارنده به عنوان راهبردهای ‏پیشگیری از فرار مالیات است .قابلیت‌های فناوری اطلاعات از جمله این موارد است که قادر است با ‏شفاف‌سازی روند مالیاتی پیشگیری از فرار مالیاتی را به عمل آورد. لذا به‌کارگیری یک الگوی مدون از ‏قابلیت‌های فناوری اطلاعات در زمینه‌های دریافت و پرداخت مالیات می‌تواند بسیاری از جرائم مالیاتی را ‏کاهش دهد.هدف از پژوهش حاضر ارائه الگوی مفهومی پیشگیری از فرار مالیاتی با تاکید بر قابلیت های ‏فناورانه در سازمان امور مالیاتی کشور است. این مطالعه از نوع ترکیبی از پژوهش های بنیادی _کاربردی ‏است. جامعه آماری آن شامل کارشناسان سازمان امور مالیاتی کشور و حسابرسان و حسابداران مالیاتی در ‏سازمان امور مالیاتی کشورمی باشد در این مطالعه از استراتژی تجربی و پیمایشی استفاده شده است. ‏اطلاعات مورد نیاز پژوهش جهت مدل‌سازی ساختاری تفسیری (‏ISM‏) ، از مصاحبه با 14 نفر از خبرگان ‏سازمان امور مالیاتی با استفاده از روش نمونه گیری نظری ، وبرای اطلاعات بخش مدلسازی معادلات ‏ساختاری از پرسشنامه محقق‌ساخته با استفاده از نرم افزارSPSS ‎ضریب آلفای کرونباخ ،و تجزیه و تحلیل ‏داده ها و آزمون فرضیات از مدل رگرسیونی چند متغیره به وسیله نرم افزار ‏Smart PLS‏ استفاده شده است. ‏نتایج فرضیه اول حاکی از آن است که عوامل فناوری اطلاعات تاثیر مثبت و معناداری بر سیستم های ‏اطلاعاتی و مالی دارد .در نهایت نتایج فرضیه دوم نشان داد که عوامل فناوری اطلاعات از طریق سیستم های ‏اطلاعاتی و مالی تاثیر مثبت و معناداری بر پیشگیری از فرار مالیاتی دارد .‏
کلیدواژه‌ها
قابلیت های فناورانه
سیستم های اطلاعاتی
سیستم های مالی

عنوان مقاله English

Conceptual model of prevention of tax evasion with emphasis on technological capabilities in the country's tax affairs‏ ‏organization

نویسندگان English

sahar hajializadeh 1
Mehdi Dasineh 2
Hojjatallah salari 3
hamid rostami jaz 4
1 Ph.D candidate Department Of accounting ، Bandar Abbas branch ،Islamic Azad university ، Bandar Abbas ،Iran
2 Assistant professor Department Of accounting ، Bandar Abbas branch ،Islamic Azad university ، Bandar Abbas ،Iran
3 Assistant professor Department Of accounting ، Bandar Abbas branch ،Islamic Azad university ، Bandar Abbas ،Iran
4 Assistant professor Department of accounting ، Bandar abbas branch ،Islamic Azad university ، Bandar Abbas ،Iran
چکیده English

One of the important issues of tax authorities in recent years is the use of deterrence mechanisms ‎as strategies to prevent tax evasion. Information technology capabilities are among these things ‎that can prevent tax evasion by clarifying the tax process. Therefore, using a pattern.‎
‎ Using the capabilities of information technology in the fields of receiving and paying taxes can ‎reduce many tax crimes. The purpose of this research is to present a conceptual model of tax ‎evasion prevention with emphasis on technological capabilities in the country's tax affairs ‎organization .This study is a combination of basic and applied research and its statistical ‎population includes experts of the country's tax affairs organization and tax auditors and ‎accountants in the country's tax affairs organization. In this study, an experimental and survey ‎strategy was used. The information required for the research for Interpretive Structural Modeling ‎‎(ISM), from interviews with 14 experts of the Tax Affairs Organization using the theoretical ‎sampling method, and for the information of the structural equation modeling section from the ‎researcher-made questionnaire using SPSS software. Cronbach's alpha coefficient, and data ‎analysis and hypothesis testing of multivariate regression model were used by Smart PLS ‎software .The results of the first hypothesis indicate that information technology factors have a ‎positive and significant effect on information and financial systems. Finally, the results of the ‎second hypothesis showed that information technology factors have a positive and significant ‎effect on prevention through information and financial systems. from tax evasion

کلیدواژه‌ها English

Technological capabilities
Information Systems
Financial Systems
  1. رشیدی، محسن و محمدی‌راد، مهرشاد  (1399) . بررسی انگیزه‌های اجتناب مالیاتی در شرکت‌های دارای سهامدار دولتی بر مبنای دوره تصدی مدیرعامل. پژوهشنامه مالیات، 45، 37-57.
  2. مشایخی ،بیتا و علی پناه ، صبری (1394 ). تاثیر راهبری شرکتی بر رابطه بین اجتناب از مالیات و ارزش شرکت ،پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی ، دوره7 شماره 25 ،49-64
  3. جمشیدی نوید، بابک؛ ناصرآبادی، دلیر؛ طاهرآبادی، علی اصغر و قنبری، مهرداد  (1398 ). کشف فرار مالیاتی اشخاص حقوقی: مقایسه کارایی رگرسیون خطی چند متغیره و شبکه های عصبی مصنوعی. پژوهشنامه مالیات، 40، 157-184.
  4. رحیمی ، غلامرضا و کیانی ، علی (1403) . تاثیر قابلیت مقایسه حسابداری بر کیفیت گزارشگری مالی و اجتناب مالیاتی، پژوهش حسابداری مالی و حسابرسی ، دوره 16 شماره 61 ،187-218
  5. ثنائی پور، هادی( 1399) . شناسایی و اولویت‌بندی عوامل موثر بر فرار مالیاتی در کسب‌وکارهای کوچک‌ومتوسط از دیدگاه کارکنان سازمان امور مالیاتی کشور: مطالعه‌ای آمیخته. پژوهشنامه مالیات، ۲۸(۴۷)، 7-30.
  6. خلیل زاده، محمد؛ صدیقی زاده، داود؛ واسعی، مرتضی؛ پاشاپور، محمدرضا و شاکری، هدیه( 1396) . بررسی روابط علی و معلولی و رتبه‌بندی عوامل بحرانی موثر فرار مالیاتی در ایران به کمک ترکیب روش‌هایANPوDEMATEL فازی گروهی. مجله مدیریت توسعه و تحول، 141-157.
  7. خدابخشی، محمد؛ تولایی، روح الله و طیبی ابوالحسنی، سیدامیرحسین (1401) . بررسی تأثیر فناوری اطلاعات در چابکی سازمان‌های تولیدی و خدماتی. سیاست نامه علم و فناوری، 06(4)، 13-22.
  8. کردستانی ، غلامرضا و هادی لو علی اصغر (1390).رابطه بین میزان سرمایه گذاری در فناوری اطلاعات و عملکرد مالی شرکت ها ، پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی ، دوره 3 شماره 10 .
  9. هادیان، ابراهیم و تحویلی، علی( 1401) . شناسایی عوامل موثر بر فرار مالیاتی در اقتصاد ایران. فصلنامه علمی پژوهشی برنامه ریزی بودجه، 18(2)، 39-58.
  10. آقایی، محمد علی؛ حسنی، حسن و اسدی، زینب ( 1395) . اهمیت محیط اطلاعات داخلی برای اجتناب مالیاتی در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران. نشریه پژوهش های حسابداری مالی، 8(4)، 17-36.
  11. Armstrong, C.S., Blouin, J.L., Larcker, D.F. (2012). The Incentives for Tax Planning. Journal of Accounting and Economics, Vol. 53, No. 1-2, Pp. 391–411.
  12. Chen, Y., Wang, Y., Nevo, S., Benitez-Amado, J., Kou, G. (2015). IT capabilities and product innovation performance: the roles of corporate entrepreneurship and competitive intensity. Inf. Manag, 52 (6), 643–657. 
  13. Kim, J., McGuire, S. T., Savoy, S., Wilson, R. and Caskey, J. (2019). How Quickly do Firms Adjust to Optimal Levels of Tax Avoidance? Contemporary Accounting Research, 36, 1824-1860.
  14. Gaviria, Diana., Arango, Juan., Valencia, Alejandro., (2015). Reflections about the Use of Information and Communication Technologies in Accounting Education. Procedia - Social and Behavioral Sciences, Volume 176, 992–997.
  15. Goerziga, D., Thomas Bauernhansl, T. (2021). Enterprise Architectures for the Digital Transformation in Small and Medium-sized Enterprises. Science Direct, Procedia CIRP, 67, 40 – 545.
  16. Paoki, A.G.F., et al. (2021). The Effect of Information Technology And Perceived Risk In Anticipating Tax Evasion, Petra Christian University.
  17. Goerziga, D., Thomas Bauernhansl, T. (2021). Enterprise Architectures for the Digital Transformation in Small and Medium-sized Enterprises. Science Direct, Procedia CIRP, 67, 40 – 545.