دانش سرمایه‌گذاری

دانش سرمایه‌گذاری

ارتباط بین سواد مالی، متغیرهای جمعیتی-اجتماعی و رفتار سرمایه‌گذاری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
رضا یداللهی کبریا 1
عباسعلی پورآقاجان 2
محمدحسن هاشمی کوچک سرایی 2
1 دانشجو دکتری حسابداری، گروه حسابداری، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران.
2 استادیار گروه حسابداری، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران
10.22034/jik.2026.24180
چکیده
هدف این پژوهش مطالعه ارتباط بین سواد مالی، متغیرهای جمعیتی-اجتماعی و رفتار سرمایه‌گذاری بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و روش جمع‌آوری داده‌ها توصیفی - پیمایشی می‌باشد. جامعه آماری پژوهش کلیه سرمایه‌گذاران اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی که در بورس فعال هستند، می‌باشند. با توجه به فرمول کوکران، تعداد نمونه مورد نیاز، 384 نفر که با نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب گردید. ابزار گرداوری اطلاعات پرسشنامه استاندارد بود. جهت سنجش پایایی از ضریب آلفای کرونباخ با استفاده از نرم افزار Spss، که بیش‌تر از 0.7 محاسبه گردید، استفاده شد. نتایج حاصل از پژوهش با نرم‌افزار Smart PLS نشان می‌دهد که بین ابعاد سواد مالی و رفتار سرمایه‌گذاری ارتباط معنادار وجود دارد. بین عوامل جمعیت شناختی- اجتماعی و سواد مالی ارتباط معنادار وجود دارد. همچنین بین عوامل جمعیت شناختی- اجتماعی و رفتار سرمایه‌گذاری ارتباط معنادار وجود دارد.
در عصر مالی‌سازی جنبه‌های بیشتری از زندگی افراد با بازار و متعاقب آن تصمیم‌گیری‌های مالی مرتبط می‌شود. از این رو، افراد برای دوری از تنزل سطح رفاه به دلیل زیان‌های ناشی از تصمیم‌گیری‌های مالی نادرست باید قادر باشند تصمیم‌های مالی درستی اتخاذ کنند. بدیهی است به کارگیری تصمیم‌های مالی درست، جز از طریق داشتن سطح مناسبی از سواد مالی امکان‌پذیر نیست.
کلیدواژه‌ها
سواد مالی، متغیرهای جمعیتی-اجتماعی، رفتار سرمایه‌گذاری

عنوان مقاله English

Relationship between financial literacy, socio-demographic variables and investment behavior

نویسندگان English

Reza yadollahi kebria 1
Abasali pouraghagan 2
Mohammad Hassan Hashemi Kochseraei 2
1 PhD student of accounting, department of accounting, Qaemshahr branch, Islamic Azad university, Qaemshahr, Iran
2 Assistant Professor of Accounting Department, Qaemshahr branch, Islamic Azad university, Qaemshahr, Iran
چکیده English

The purpose of this research was to study the relationship between financial literacy, socio-demographic variables and investment behavior. This research is descriptive-survey in terms of practical purpose and data collection method. The statistical population of the research is all investors, both natural and legal persons, who are active in the stock market. According to Cochran's formula, the required sample number is 384 people who were selected by simple random sampling. The data collection tool was a standard questionnaire. To measure reliability, Cronbach's alpha coefficient was used using Spss software, which was calculated to be more than 0.7. The results of the research with Smart PLS software show that there is a significant relationship between the dimensions of financial literacy and investment behavior. There is a significant relationship between socio-demographic factors and financial literacy. Also, there is a significant relationship between socio-demographic factors and investment behavior.
In the era of financialization, more aspects of people's lives are connected with the market and subsequent financial decisions. Hence, people should be able to make correct financial decisions to avoid the decline in welfare level due to the losses caused by incorrect financial decisions. Obviously, it is not possible to make the right financial decisions except by having a proper level of financial literacy.

  • ·        اسلامی بیدگلی، سعید؛ کریم‌خانی، میثم (۱۳۹۵). سواد مالی؛ زمینه­های سیاسی اقتصادی پیدایش و جایگاه آن در اقتصاد بازار، مجله تحقیقات مالی، (۱۸(۲)، ۲۵۱ – ۲۷۴.

    ·        تاجمیر ریاحی, حامد, و هدایت زاده. (1402). شناسایی و اولویت بندی راهکارهای ارتقای سواد مالی در بازار سرمایه. پژوهش های راهبردی بودجه و مالی, 4(1), 61-85.‎

    ·        تهرانی، رضا و رهنما فلاورجانی، روح اله (۱۳۹۳). پیش­بینی رفتار سرمایه­گذاری شرکت­های بورس اوراق بهادار تهران با استفاده از شبکه­های عصبی، مدیریت دارایی و تأمین مالی. سال دوم، شماره ۳، ۸۰-۶۳.

    ·        دری سده، سولماز؛ توکلی، مرتضی (۱۴۰۰). بررسی و ارزیابی سواد مالی کارآفرینان روستایی شهرستان سمیرم استان اصفهان، مجله روستا و توسعه پایدار فضا، 2(1)، ۹۷ – 112.

    ·        رحمانی نوروزآباد, محمدی, اسفندیار. (1398). پیامدهای سواد مالی بر تصمیمات سرمایه‌گذاران و عملکرد سرمایه‏ گذاری. دانش مالی تحلیل اوراق بهادار, 12(41), 113-123.‎

    ·        زیودار, و احقاقی. (1402). تاثیر سواد مالی بر رفتار مالی حسابرسان ارشد مالیاتی با درنظر گرفتن نقش میانجی جامعه‌پذیری مالی. پژوهش های مالی و رفتاری در حسابداری, 3(2).‎

    ·        قالمق, کریم. (1403). تأثیر عوامل فردی و خانوادگی بر سواد مالی سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار تهران. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت, 13(51), 309-321.‎

    ·        مرادی، جواد و احمدی، غلامرضا (۱۳۹۰). تعیین عوامل مؤثر بر رفتار سرمایه­گذاری شرکت­ها در عرصه بازارهای ناقص، پژوهش­های حسابداری مالی، سال سوم، شماره ۲: ۱۳۶-۱۲۵.

    ·        یگانه زهرا, زارعی سمیرا. (2019). بررسی رابطه نگرش مالی، سواد مالی و مشارکت مالی با میانجی گری خودکارآمدی مالی در حرفه حسابداری و حسابرسی.‎

    ·        یوسف‌نژاد, ربابه, ملکیان کله بستی, اسفندیار. (1403). تاثیررفتارمالی، دانش مالی، نگرش مالی و عوامل فردی_ اجتماعی بر رفتار سرمایه‌گذاران. دانش سرمایه‌گذاری, 14(55), 227-242.

    ·        ‎ احمدی، علیرضا و اردشیری، سروش و خیبر، نسرین و آبادی زاده، علی و خیبر، محمد. (1400). تاثیر سواد مالی بر متغیرهای جمعیت شناختی دانشجویان کارشناسی دانشگاه‌های شهرستان بهبهان. مدیریت کسب و کارهای دانش بنیان، (1)2، 1-24.

     

    • Altman, M. (2012). Implications of behavioural economics for financial literacy and public policy. The Journal of socio-economics, 41(5), 677-690.
    • Aren, S., & Zengin, A. N. (2016). Influence of financial literacy and risk perception on choice of investment. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 235, 656-663.
    • Blue, L. E., Brimble, M., & Grootenboer, P. (2014). Exploring the relevance of financial literacy education in a First Nation Community. ICET 2014, 90.
    • Cameron, M. P., Calderwood, R., Cox, A., Lim, S., & Yamaoka, M. (2014). Factors associated with financial literacy among high school students in New Zealand. International Review of Economics Education, 16, 12-21.
    • Campbell, J. Y. (2006). Household finance. The journal of finance, 61(4), 1553-1604.
    • Choudhary, K., & Kamboj, S (2017). Asian Journal of Accounting. Perspectives. 10 (1).
    • Choudhary, K., Kamboj, S., & Mehta, S. (2021). Financial literacy, investment behaviour and socio-demographic variables: evidence from India. International Journal of Behavioural Accounting and Finance, 6(3), 243-261.
    • Driva, A., Lührmann, M., & Winter, J. (2016). Gender differences and stereotypes in financial literacy: Off to an early start. Economics Letters, 146, 143-146.
    • Dvorak, T., & Hanley, H. (2010). Financial literacy and the design of retirement plans. The Journal of Socio-Economics, 39(6), 645-652.
    • Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of marketing research, 18(1), 39-50.
    • Gerardi, K., Goette, L., & Meier, S. (2010). Financial Literacy and Subprime Mortgage Delinquency: Evidence from.
    • Hassan Al‐Tamimi, H. A., & Anood Bin Kalli, A. (2009). Financial literacy and investment decisions of UAE investors. The journal of risk finance, 10(5), 500-516.
    • Henseler, J., Ringle, C. M., & Sinkovics, R. R. (2009). The use of partial least squares path modeling in international marketing. In New challenges to international marketing (pp. 277-319). Emerald Group Publishing Limited.
    • Jana, D., Sinha, A., & Gupta, A. (2024). Determinants of financial literacy and use of financial services: an empirical study amongst the Unorganized sector workers in Indian scenario. Iranian Journal of Management Studies, 12(4), 657-675.
    • Lamichhane, M. (2023). Investment behaviour and financial literacy: A case of Kathmandu Valley. PERSPECTIVES IN NEPALESE MANAGEMENT, 209.
    • Lucarelli, C., Uberti, P., Brighetti, G., & Maggi, M. (2015). Risky choices and emotion-based learning. Journal of Economic Psychology, 49, 59-73.
    • Moss, S., Prosser, H., Costello, H., Simpson, N., Patel, P., Rowe, S., ... & Hatton, C. (1998). Reliability and validity of the PAS‐ADD Checklist for detecting psychiatric disorders in adults with intellectual disability. Journal of intellectual disability research, 42(2), 173-183.
    • Mouna, A., & Anis, J. (2017). Financial literacy in Tunisia: Its determinants and its implications on investment behavior. Research in International Business and Finance, 39, 568-577.
    • Nunnally, J., & Bernstein, I. (1994). Psychometric Theory 3rd edition (MacGraw-Hill, New York).
    • Paiella, M. (2016). Financial literacy and subjective expectations questions: A validation exercise. Research in Economics, 70(2), 360-374.
    • Pang, M. F. (2010). Boosting financial literacy: Benefits from learning study. Instructional Science, 38, 659-677.
    • Prasad, S., Kiran, R., & Sharma, R. K. (2021). Influence of financial literacy on retail investors' decisions in relation to return, risk and market analysis. International Journal of Finance & Economics, 26(2), 2548-2559.
    • Shen, C. H., Lin, S. J., Tang, D. P., & Hsiao, Y. J. (2016). The relationship between financial disputes and financial literacy. Pacific-Basin finance journal, 36, 46-65.
    • Suresh, G. (2024). Impact of financial literacy and behavioural biases on investment decision-making. FIIB Business Review, 13(1), 72-86.
    • Tenenhaus, M., Amato, S., & Esposito Vinzi, V. (2004, June). A global goodness-of-fit index for PLS structural equation modelling. In Proceedings of the XLII SIS scientific meeting (Vol. 1, No. 2, pp. 739-742).
    • Van Rooij, M., Lusardi, A., & Alessie, R.  (2011).  Financial literacy and stock market participation. Journal of Financial economics, 101(2), 449-472.
    • Werts, C. E., Linn, R. L., & Jöreskog, K. G. (1974). Intraclass reliability estimates: Testing structural assumptions. Educational and Psychological measurement, 34(1), 25-33.
    • Zhu, Z., Song, X., & Huang, W. (2018). Top management team demography, investor sentiment, and the investment levels of listed companies. Asia-Pacific Journal of Accounting & Economics, 25(3-4), 481-495.